داستان جام جهانی فوتبال و اشتباهات وحشتناک برنامه‌سازان، مجریان و گزارش‌گران صدا و سیما تا پایان دور دوم مسابقات به جاهای باریکی کشیده شده است. از بی‌سوادی گزارش‌گرانی بگوییم که هنگام دیدن چهره‌های مشهور و بازنشستۀ فوتبال دنیا آنها را نمی‌شناسند یا طنزهای توییتری‌ای که در قالب اخبار واقعی سر از اخبار ورزشی شبکه‌های تلویزیونی درمی‌آورد. چند مورد از این اشتباهات را (تا آنجا که بازی‌ها را با وجود ساعت‌های نامناسب برگزاری به نظاره نشسته‌ایم) نقل می‌کنیم تا ببینید با چه پدیده‌ای روبرو هستیم:
1- گزارش‌گر بازی تیم‌های آرژانتین و الجزایر یک نیمۀ کامل «انزو فرناندز» کاپیتان چلسی، هافبک تیم ملی آرژانتین و بهترین بازیکن جوان دورۀ قبلی جام جهانی را «انزو مارتینز» صدا زد. البته ایشان در نیمۀ دوم با گفتن این جمله که «ظاهراً در نیمۀ اول ….» عذرخواهی کردند؛ اما سؤال ما این است که آیا شما نام کاپیتان تیم چلسی را تا به حال نشنیده‌اید؟ بازیکنی که از قضا در آستانۀ حضور در رئال مادرید قرار دارد؟ گیرم نشنیده‌اید آیا لیست اسامی بازیکنان تیم‌ها در اختیار شما نیست؟
2- گزارش‌گر بازی آرژانتین و اتریش هنگامی که دوربین ماریو کمپس افسانه‌ای را نشان داد سکوت کرد. ماریو کمپس از قضا ستارۀ سال‌های دور فوتبال آرژانتین، آقای گل و بهترین بازیکن جام جهانی 1978 و یکی از بزرگترین بازیکنان تاریخ تیم ملی آرژانتین است و نقش بزرگی نیز در اولین قهرمانی آلبی سلسته در جام جهانی ایفا کرد. گزارش‌گر بازی پس از چند دقیقه به شکلی کاملاً مشکوک گفت: «انگار چند لحظه قبل ماریو کمپس رو توی ورزشگاه دیدیم اگر اشتباه نکنم!» این شک و تردید نشانۀ چیست؟ ماریو کمپس را نمی‌شناسید؟ یا چند لحظه قبل ندیدید دوربین او را نشان داد؟
3- برنامۀ جام 26 با اجرای محمدحسین میثاقی خوان سباستین ورون را روی خط برنامه آورد و از او دربارۀ بازی اول ایران با نیوزلند سؤال‌هایی کرد. پاسخ‌های بی‌ربط ورون نشان داد که او نه بازی را دیده، نه می‌داند تیم ملی ایران چه لباسی بر تن می‌کند و نه اینکه نیوزلند کجاست! حتماً برای ارائۀ این محتوای درخشان چند هزار دلار هم تقدیم آقای ورون کرده‌اند!
4- گزارش‌گر بازی دیشب پرتغال و ازبکستان وقتی دوربین چهرۀ نونو گومش مهاجم سال‌های نه چندان دور تیم ملی را پرتغال را نشان داد او را «نونو مندش» خطاب کرد؛ یعنی دفاع چپ حال حاضر تیم ملی پرتغال!
5- اما شاهکارترین اشتباه متعلق به خبرنیم‌روزی بود که راوی خبر در تمجید از عملکرد علیرضا بیرانوند مقابل بلژیک به صورت کاملاً جدی به مطالب طنز و شوخی چند حساب توئیتری متوسل شد که در آنها از زبان بوفون، مورینیو و …. حسابی علیرضا بیرانوند را مورد عنایت قرار داده بودند! یعنی در آن مجموعۀ عریض و طویل هیچکس قدرت تشخیص مطالب طنز را از خبر واقعی ندارد که اینگونه چوب حراج به آبروی خودتان زده‌اید؟ چگونه می‌شود محتواهای طنز فضای مجازی را در قالب اخبار جدی به خورد مخاطب می‌دهید؟ فکر کرده‌اید هنوز عهد قجر است که مردم به چیزی دسترسی نداشته باشند؟ یک مثال تاریخی بزنیم: بازی نیمه‌نهایی معروف جام ملت‌های آسیای 1996 را به یاد بیاورید که داوری آن را جمال الغندور مصری برعهده داشت و از قضا مثل همیشه اعتقاد داشتیم داور پول گرفته تا عربستان را برندۀ بازی کند. صدا و سیما تا چند روز با آب و تاب فراوان این خبر را اعلام می‌کرد که فیفا جمال الغندور مصری را تا یک سال از داوری محروم کرده است! چرا؟ چون از عربستانی‌ها پول گرفته! اما حقیقت چه بود؟ او در 8 ژوئن 1997 یعنی 6 ما بعد مسابقۀ بین تیم‌های ملی آفریقای جنوبی و زامبیا در مقدماتی جام جهانی 1998 را داوری کرده است. او به طور کلی پس از مسابقۀ نیمه‌نهایی بین ایران و عربستان در مسابقات مقدماتی جام جهانی 98، جام جهانی 98، یورو 2000، مسابقات مقدماتی جام جهانی 2002 و جام جهانی 2002 هم قضاوت کرد. هرچند قضاوتش در دیدار یک‌چهارم نهایی جام جهانی 2002 بین اسپانیا و کره‌جنوبی یک فاجعۀ تمام عیار بود اما هر چه بود برای قضاوت بازی ایران و عربستان محروم نشد! زیرا اگر پول گرفته بود طبیعتاً فیفا در سال‌های بعد او را از داوری در تورنومنت‌های بزرگ محروم می‌کرد.
خلاصه بگوییم: حضرات مسئول در سازمان صدا و سیما باید بدانند که اطلاعات، ابزاری برای فریب مخاطبان نیست! شاید سال‌های دور که مردم دسترسی کمی به اطلاعات داشتند اینگونه بود اما اکنون با گسترش اینترنت و فضای مجازی باید حواس خود را بیشتر جمع کنید تا از بروز این قبیل موارد جلوگیری کنید. در کنار این‌ها بهتر است یک دورۀ آموزشی تاریخ فوتبال هم برای مجریان و گزارش‌گران خود بگذارید. حیف است این بودجۀ بی‌زبان همینطور معطل بماند یا خرج چنین پدیده‌های بی‌سوادی شود. بدجور به سندروم الغندوریسم مبتلا شده اید. از ما گفتن بود.
