در حالی که دونالد ترامپ بار دیگر از تهدیدهای نظامی خود علیه ایران عقبنشینی کرده است، گزارشهای منتشر شده از سوی رسانههای بریتانیایی حاکی از آن است که ریاض با ارسال پیامی صریح به واشنگتن، خواستار پایان دادن به سیاستهای تقابلی شده است. ناظران معتقدند این چرخش در مواضع عربستان، نشانی از هراس کشورهای منطقه از پیامدهای مستقیم درگیری نظامی با تهران است.
روزنامه بریتانیایی «آیپییر» در تحلیلی از وضعیت بحرانی میان واشنگتن و تهران، با اشاره به عقبنشینیهای پیاپی دونالد ترامپ، شرایط کنونی را به چرخه تکراری و بیاثرِ «شستوشو و تکرار» تشبیه کرد. بر اساس این گزارش، اگرچه رئیسجمهوری آمریکا در لفاظیهای اخیر خود از بهکارگیری قدرتی کمسابقه سخن گفته بود، اما بلافاصله با اعلام «لغو حمله» برای تداوم مذاکرات، نشان داد که اظهارات او دیگر تأثیر پیشین را بر بازارهای جهانی و معاملهگران نفت ندارد.
فشار ریاض بر واشنگتن
نقطه عطف این گزارش، فاش شدن جزئیاتی از گفتوگوی اخیر میان محمد بنسلمان و دونالد ترامپ است. برخلاف دفعات پیشین، ولیعهد عربستان در تماسی صریح، کاخ سفید را تحت فشار قرار داده تا از مسیر نظامی فاصله بگیرد. تحلیلگران معتقدند بنسلمان به رئیسجمهوری آمریکا هشدار داده که اگر واشنگتن زیرساختهای انرژی ایران را هدف قرار دهد، بهای سنگین آن را در وهله نخست، عربستان و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس خواهند پرداخت.
تغییر راهبردی در منطقه
دنی سیترینوویچ، از اندیشکده شورای آتلانتیک، معتقد است تغییر رویکرد ریاض ناشی از یک واقعیت میدانی است: توان نظامی ایران در هدف قرار دادن داراییهای آمریکا و متحدانش در منطقه، موازنه قدرت را تغییر داده است. از نگاه سران کشورهای خلیج فارس، حفظ ثبات و جلوگیری از یک رویارویی سرنوشتساز، اکنون اولویتی حیاتیتر از پیشبرد سیاستهای واشنگتن علیه تهران است.
چالشهای داخلی و دیپلماتیک ترامپ
در بخش دیگری از این تحلیل آمده است که ترامپ نه تنها در صحنه نبرد با چالش کاهش ذخایر تسلیحاتی روبهروست، بلکه در داخل آمریکا نیز با بحران محبوبیت دستوپنج نرم میکند. نظرسنجیها نشان میدهد تنها ۲۸ درصد از شهروندان آمریکایی از مدیریت او در جنگ و ۲۱ درصد از نحوه کنترل قیمت سوخت رضایت دارند.
در نهایت، این گزارش با اشاره به نقش عمان در میانجیگری برای مدیریت تنگه هرمز تأکید میکند که در حالی که ترامپ پیشتر مسقط را نیز به دلیل همکاری با تهران تهدید کرده بود، اکنون پیام ولیعهد عربستان به او -مشابه پیامی که پیشتر به زلنسکی درباره جنگ اوکراین منتقل شده بود- حامل این حقیقت تلخ برای کاخ سفید است که آمریکا دیگر برگ برندهای برای پیروزی در این رویارویی در دست ندارد.
عادله سادات میرسجادی
