مدت زیادی است که ماجرای مرغ های تاریخ گذشته هر چند روز یکبار به صدر اخبار رسانه ها و کانال ها می آید. ماجرا این است که کسانی خواسته اند سازمان دامپزشکی با تایید سلامت محموله هایی از مرغ که تاریخ انقضای آنها نزدیک بوده است در بازار توزیع شوند؛ معاون وقت سازمان دامپزشکی مخالفت کرده است و سازمان دامپزشکی هیچ محموله ای را برای مصرف خانوار تایید نکرده است بلکه محموله هایی که مشکل بهداشتی نداشته اند برای مصارف صنعتی، برای تولید پودر گوشت و …، ارسال شده اند و مابقی آن که مشکلات بهداشتی داشته اند مطابق دستور العمل ها برای امحا ارسال شده است. پس از افشای موضوع و بررسی مجلس تغییرات زیادی رخ داده است: رئیس سازمان دامپزشکی عوض شده است و مجموعه جدیدی سکان سازمان دامپزشکی را بر عهده گرفته است؛ برخی از مسئولان وزارت جهادکشاورزی توضیحاتی داده اند و شایعات توزیع این مرغ ها تکذیب شده است. هنوز که هنوز است هر چند روز یکبار هر رسانه ای چیزی کم می آورد خبری درباره آن می زند تا صفحه خود را پر کند. این مرغ های بخت برگشته به مرغ عزا و عروسی تبدیل شده اند.
نباید نگران بود
- در این موضوع تفکیک مسائل از اهمیت خاصی برخوردار است و بدون توجه به جنبه های متفاوت آن نمی توان از منظر درستی به آن نگاه کرد:
اگرچه کسانی به دلایل شخصی خواسته باشند که تاریخ انقضای محموله های مرغ دستکاری شود و این نشان می دهد که کسانی هستند که امنیت غذایی برای آنها مسئله نیست؛ اما از آن مهمتر اینکه کسانی بوده اند که جلوی آن را گرفته اند. یعنی در برابر خطی از فساد جبهه ای ضد فساد هم بوده است. وجود مبارزه با فساد نشان می دهد که نظام توزیع کالا سالم است. هیچ جایی نیست مگر کسانی باشند که تمایلی به کجروی داشته باشند؛ آنچه حایز اهمیت است این است که کسانی باشند که مقابل آنها ایستادگی کنند. در موضوع مرغ ها افرادی از سازمان دامپزشکی و دیگر نهادهای مرتبط ایستادگی کرده اند و این مرغ ها توزیع نشده اند. - نکته مهم و از یاد رفته این روزها این است که این مرغ ها هیچ گاه توزیع نشده است بلکه یا در مصارف صنعتی استفاده شده است یا امحا شده است؛ مصرف صنعتی آن منوط به سلامت آنها بوده است. مواردی هم که گه گاه گفته می شود در استان های مختلف برای تولید سوسیس و کالباس استفاده شده است تکذیب شده است. موضوع مرغ های تاریخ گذشته صرفا به تلاشی روی کاغذ برای توزیع آنها ختم شده است اما هیچ گاه واقعی نشده است! زیرا نظام بهداشت غذایی کشور خود توانسته است از پس آن برآید.
مجموعه این دو دلیل از این جهت مهم است که منظری را شکل می دهد که باید از آن به موضوع نگاه کرد.
محملی برای نگرانی اجتماعی
اما یک پرسش اینجا مطرح است: آیا حساسیت روی این موضوع از روی نگرانی و دغدغه امنیت غذایی مردم است؟ نه لزوما؛ در واقع، اکنون مدت ها است که ماجرای این مرغ در رسانه ها به اسباب ایجاد نگرانی اجتماعی تبدیل شده است. هر کس به یک دلیل به آنها می پردازد و ندرتا دلیل آن رسالت رسانه ای است. بازتولید و بازانتشار موضوعی که بارها تکذیب شده است و هیچ گاه عملی نشده است دلیلی نمی تواند داشته باشد. بازتولید و بازانتشار این موضوع سبب ایجاد تشویش و نگرانی میان مردم می شود؛ در حالی که در همین موضوع نظام توزیع مواد غذایی نشان داده است که توانسته است جلوی تخلف و فساد را بگیرد. ایجاد نگرانی اعتماد به سازمان دامپزشکی و نهادهای بررسی کننده را از میان می برد.
موج سواری های رسانه های معاند
ماجرای مرغ های تاریخ گذشته خیلی زود به یکی از موضوعاتی تبدیل شد که رسانه ای معاند فارسی زبان از آن استفاده کردند. طبیعتا وقتی موضوعی اینقدر آشفته و مغشوش می شود دشمن از آن بهره می برد تا مرجعیت و اعتبار نهادهای بهداشت غذایی را زیر سوال ببرد.
قرار نیست رسانه های داخلی همیشه گوش به فرمان روابط عمومی ها باشند، زیرا روابط عمومی ها اغلب موضوعات را درز می گیرند؛ اما نباید رسانه محمل تولید نگرانی و اضطراب باشد. وقتی این مرغ ها توزیع نشده است و فقط یک مورد وجود داشته است و همین مورد قبل از آنکه رسانه ای شود پاک دستانی از داخل نهاد مقابل آن ایستاده اند. اما رسانه های معاند، برعکس رسانه های داخلی، می خواهند القا کنند که در ایران امنیت غذایی نیست؛ اگر امنیت غذایی نبود این ماجرا این مقدار برجسته نمی شد. برجسته شدن این موضوع نشان می دهد که در ایران امنیت غذایی وجود دارد.
