
هر انسانی در زندگی خود با مشکلات و دشواریهایی روبهرو میشود که گاهی بهتنهایی از پسِ آنها برنمیآید. در چنین موقعیتی، ممکن است برای سبک شدن بار ذهن و دل خود، مسئلهاش را با دیگران در میان بگذارد و گمان کند که با «سفره دل باز کردن» میتواند از سنگینی مشکلاتش کم کند. اما هر دردِ دلی لزوماً به سبک شدن انسان نمیانجامد؛ گاهی فاش کردن مشکلات نزد کسی که توانایی یا تخصص لازم برای کمک ندارد، نهتنها گرهی از کار باز نمیکند، بلکه میتواند انسان را در معرض تحقیر، سوءاستفاده یا وابستگی قرار دهد و او را از عزت نفس خویش دور کند. از همین رو، امیرالمؤمنین(ع) میفرمایند: «وَ رَضِيَ بِالذُّلِّ مَنْ كَشَفَ عَنْ ضُرِّهِ» «و کسی که ناراحتیها و گرفتاریهای خود را فاش کند، به ذلت خویش رضایت داده است.» البته این سخن به معنای پنهان کردن مشکلات و بینیاز دانستن خود از دیگران نیست. میان درد دل کردن با هر کسی و مشورت کردن با فردی شایسته تفاوتی اساسی وجود دارد. وقتی انسان مسئله خود را با کسی در میان میگذارد که دانش، تجربه و صلاحیت لازم برای کمک به او را دارد، این کار دیگر صرفاً «درد دل کردن» نیست؛ بلکه مشورت است. مشورتی که میتواند به جای افزودن بر بار انسان، راهی برای حل مسئله و بازگشت او به مسیر درست پیدا کند. شاید یکی از درسهای این کلام امیرالمؤمنین(ع) همین باشد: قرار نیست هرکس شنونده درد ما باشد؛ گاهی باید برای حل مسئله، شنونده و مشاور درست را پیدا کنیم.



