حکایات
-
گیلگمش و شکست مرگ
گیلگمش در آغاز داستان، مردی نیست که دوست داشته باشیم. پادشاه اوروک است؛ نیرومند، مغرور و چنان بی‌پروا که مردم…
بیشتر بخوانید » -
غزلی متفاوت از وحشی بافقی؛ سیلی معلم بر چهرۀ معشوق
در تاریخ ادبیات فارسی، غزل غالبا عرصۀ بیان عشق، فراق، دلدادگی و شکایت از بی‌وفایی معشوق است؛ اما گاه شاعر…
بیشتر بخوانید » -
«سرکیسه کردن» یا «سر و کیسه کردن»
در میان انبوه اصطلاحات و تعبیرات کنایی که در فرهنگ عامیانۀ ایرانیان جاری است، معدود عبارت‌هایی را می‌توان یافت که…
بیشتر بخوانید » -
اودین؛ خدای یک‌چشمی که خرد را به بهای خویشتن خرید
اودین شبیه هیچ‌یک از تصویرهای ساده و آشنای ما از خدایان باستان نیست؛ او را نمی‌توان صرفاً نسخه‌ای نورسی از…
بیشتر بخوانید » -
ریشه‌شناسی ضرب‌المثل «برو آنجا که عرب نی انداخت»
ضرب‌المثل‌های فارسی تنها عباراتی ساده برای انتقال مفاهیم روزمره نیستند، بلکه عصاره‌ای از تاریخ، اسطوره، ادبیات و جغرافیای زیستی ایران‌زمین…
بیشتر بخوانید » -
دیپلماسی انتحار: روایتی از زمینه‌های تاریخی حملۀ مغول
بنابر نقل منهاج سراج در طبقات ناصری، سلطان محمد خوارزمشاه پس از آنکه موفق شد در خراسان بزرگ و ماوراءالنهر…
بیشتر بخوانید » -
تداوم نظام مالی و اداری ساسانیان در دل خلافت اسلامی
مواجههٔ مسلمانان فاتح با نظام پیچیده و ناآشنای کشاورزی در ایران عهد ساسانی، خلیفهٔ دوم را به تصمیمی تاریخی واداشت…
بیشتر بخوانید » -
عهد بوق؛ روایتی از کهنگی و کارکردهای فراموش‌شده در فرهنگ ایرانی
ضرب‌المثل «عهد بوق» که در ادبیات فارسی برای اشاره به قدمت و کهنگی چیزی به کار می‌رود، ریشه‌ای درخورتأمل در…
بیشتر بخوانید » -
ریشۀ تاریخی اصطلاح «ستون پنجم»
اصطلاح «ستون پنجم» که امروزه در ادبیات سیاسی و امنیتی بسیاری از کشورها کاربرد دارد، ریشه در جنگ‌های داخلی اسپانیا…
بیشتر بخوانید » -
ریشۀ تاریخی ضرب المثل «آب از سرچشمه گل‌آلود است»
مثل معروف «آب از سرچشمه گل‌آلود است» که امروزه برای اشاره به نقش مدیریت و رهبری در سامان‌دهی امور به…
بیشتر بخوانید »
