ایرانیان باستان (به ویژه پارسیان دوره‌ی هخامنشی) ابداع‌کنندگان جشن تولد به معنای امروزی آن بودند و آن را برای عموم مردم (نه فقط پادشاهان) مرسوم کردند.
مهم‌ترین منبع برای این ادعا، هرودوت (تاریخ‌نگار یونانی قرن پنجم پیش از میلاد) است. او در کتاب اول تاریخ خود در بند ۱۳۳ صراحتاً درباره‌ی آداب ایرانیان می‌نویسد:
«در میان تمام روزهای سال، روزی که ایرانیان بیش از همه جشن می‌گیرند، روز تولدشان است. در این روز رسم است که سفره‌ای گسترده‌تر از روزهای دیگر پهن کنند. ثروتمندان گاو، اسب، شتر یا خری را به صورت کامل کباب می‌کنند و فقرا به جای آن‌ها از حیوانات کوچک‌تر استفاده می‌کنند.»
او تأکید می‌کند که این جشن صرفاً مختص پادشاه نبوده و تمام طبقات جامعه بر اساس توان مالی خود آن را گرامی می‌داشتند.
در بسیاری از تمدن‌های باستانی (مانند مصر و سومر)، فقط روز تولد فرعون یا خدایان جشن گرفته می‌شد. اما در #ایران هخامنشی، این سنت به یک حق اجتماعی و خانوادگی تبدیل شد. حتی در الواح گلی #تخت_جمشید نیز شواهدی از جیره‌های غذایی خاص برای مراسم‌های مختلف دیده می‌شود که تأییدکننده‌ی اهمیت جشن و سرور در فرهنگ عمومی پارسیان است.
بسیاری از پژوهشگران تاریخ معتقدند که واژه‌ی Birthday و سنت کیک تولد (که البته در آن زمان بیشتر به شکل نان‌های شیرین و غذاهای خاص بود) ریشه در همین سنت‌های ایرانی دارد که بعدها از طریق یونان و روم به اروپا منتقل و دگرگون شد.
ایرانیان باستان جزو نخستین ملت‌هایی بودند که برای «فردیت» انسان ارزش قائل شده و سالروز پا گذاشتن هر شخص به جهان را، فارغ از جایگاه اجتماعی‌اش، جشن می‌گرفتند. این موضوع در تقابل مستقیم با فرهنگ ریاضت‌کشانه و نظامی‌گری برخی شهرهای یونانی (مانند اسپارت) یا ساده‌زیستی آتنی‌ها قرار داشت.
