شکست سنگین ترامپ در انتخابات میاندورهای؛ دموکراتها کنترل هر دو مجلس کنگره را به دست گرفتند

در پی شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا که به نوعی همهپرسی درباره عملکرد دونالد ترامپ تبدیل شد، دموکراتها کنترل هر دو مجلس سنا و نمایندگان را از آن خود کردند؛ تحولی که چشمانداز تعرفهها، حمایت از اوکراین و واکنش بازارهای مالی جهانی را تحتتأثیر قرار داده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، یکی از بدترین شکستهای سیاسی دوران خود را متحمل شد؛ چرا که رأیدهندگان ناراضی از گرانیها — که حدود دو سوم آنها در نظرسنجی روز انتخابات تعرفههای ترامپ را عامل آسیب به اقتصاد دانستند — کنترل هر دو مجلس کنگره را به دموکراتها واگذار کردند. ترامپ با وجود پذیرش نتیجه، آن را «ضربهای به خود» ندانست و تأکید کرد که با استفاده از حق وتو، دستور کار دموکراتها را مسدود خواهد کرد؛ موضوعی که تصویر یک کلاه قرمز با کلمه «وتو» را به همراه داشت. با این حال، پرسش اصلی این است که کنگره دموکرات تا چه حد میتواند شرایط اروپا، جنگ اوکراین و بازارها را تغییر دهد؟
آیا کنگره دموکرات تهدید تعرفهها علیه اروپا را پایان میدهد؟
پاسخ احتمالا منفی است. پس از لغو تعرفههای اضطراری ترامپ توسط دیوان عالی در ماه فوریه، دولت این تعرفهها را ذیل بخش ۳۰۱ قانون تجارت برد تا رئیسجمهور بتواند بدون نیاز به رأی قانونگذاران اقدام کند. جیمز اسمیت، اقتصاددان بانک آیانجی (ING)، معتقد است که واشنگتن دوپاره حتی میتواند رئیسجمهور را به استفاده بیشتر از این ابزار یکجانبه ترغیب کند و احتمال وضع تعرفههای جدید علیه اروپا را منتفی ندانست.
سرنوشت حمایت آمریکا از اوکراین چه میشود؟
با آغاز به کار کنگره جدید در ماه ژانویه، دموکراتها ریاست کمیسیونهای سنا را در دست خواهند گرفت و بسیاری از آنها خواهان تصویب کمک مالی جدید برای اوکراین هستند. با این حال، به گفته نوادا جون لی، پژوهشگر شورای روابط خارجی اروپا، چالش اصلی در نحوه خرج شدن این منابع است؛ چرا که کاخ سفید در دو سال گذشته با نگه داشتن بودجههای مصوب تا انقضای سال مالی، منابع تأییدشده را لغو کرده است. وی به دولتهای اروپایی توصیه کرد که بودجههای اختصاصیافته را تنها نشانه قصد بدانند، نه تعهد قطعی.
واکنش بازارها؛ استقبال سرمایهگذاران از بنبست سیاسی
سرمایهگذاران واکنش نسبتاً آرامی به انتخابات نشان دادند:
- ارز و فلزات گرانبها: یورو با ۰.۴ درصد افزایش به ۱.۱۲۳۲ دلار رسید، بهای طلا با ۲ درصد رشد از مرز ۴ هزار و ۱۱ دلار عبور کرد و نقره ۳.۴ درصد افزایش یافت و به ۵۱.۴۹ دلار رسید.
- سهام و اوراق قرضه: قراردادهای آتی سهام در دو سوی اقیانوس اطلس افت جزئی (۰.۳ تا ۰.۵ درصد) ثبت کردند. بازده اوراق خزانه ۱۰ ساله آمریکا با ۲.۹ نقطه پایه کاهش به ۴.۹۴ درصد رسید و اوراق ۲ ساله و ۳۰ ساله نیز عقب نشستند.
- رمزارز و انرژی: بیتکوین بدون تغییر در حدود ۷۷ هزار و ۷۰۰ دلار ماند و نفت خام برنت نزدیک به ۱۰۴ دلار معامله شد.
تحلیلگرانی چون لوکا بیندلی و دیگو بارنوئوو بر این باورند که بازارها و سرمایهگذاران معمولاً از «واشنگتن دوپاره» استقبال میکنند، زیرا اختلاف کاخ سفید و کنگره مانع از تصویب قوانین افراطی شده و غافلگیریها را کاهش میدهد؛ هرچند اد یاردنی نسبت به چالشهای احتمالی بر سر سقف بدهی دولت آمریکا در سال ۲۰۲۷ هشدار داده است.
آینده یورو و چشمانداز دلار
کارشناسان بازار ارز معتقدند این انتخابات تغییر چندانی در بلندمدت ایجاد نخواهد کرد و ارزش دلار همچنان به سیاستهای فدرال رزرو وابسته است. در همین حال، یورو نیز با چالشهای داخلی خود نظیر بالا ماندن قیمت انرژی در پی جنگ با ایران، تورم حدوداً ۴ درصدی منطقه یورو و درخواست بازده بیشتر سرمایهگذاران برای اوراق قرضه دولت فرانسه روبهرو است.
تا زمان آغاز به کار کنگره جدید در ماه ژانویه، ترامپ همچنان از اکثریت جمهوریخواهان برخوردار است و حتی پس از آن نیز خودکار وتوی او روی میز خواهد ماند.




